มาตรฐาน JIS
| มาตรฐานรองเท้าเซฟตี้ JIS T8101
รองเท้าเซฟตี้ JIS T8101 เป็นมาตรฐานรองเท้าที่ปกป้องนิ้วเท้าของผู้สวมใส่เป็นหลัก มีคุณสมบัติในการป้องกันเท้าของผู้ปฏิบัติงานจากของหนักตกใส่เล็บและนิ้วเท้า ด้วยเหตุนี้ส่วนหลังของรองเท้าจะเป็นหนังวัวหรือยางทั้งชิ้น ส่วนปลายเท้าและพื้นรองเท้าทำจากแผ่นเหล็ก นอกจากนี้ ผลิตภัณฑ์ที่ผ่านการรับรองมาตรฐาน JIS ยังเป็นมาตรฐานที่เข้มงวดและความปลอดภัยสูงกว่ารองเท้าเซฟตี้ประเภทผ้าใบมาตรฐาน JSAA เช่น วัสดุที่มีความทนทานมากกว่า เป็นต้น
| มาตรฐานรองเท้าเซฟตี้ JIS T8103
รองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิต JIS T8103 เป็นมาตรฐานที่แบ่งออกเป็นรองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตชนิดทั่วไป และชนิดพิเศษ และรองเท้าตัวนำ โดยแต่ละชนิดมีค่าความต้านทานไฟฟ้าจะขึ้นอยู่สภาพแวดล้อมในการทํางาน
วิธีการทดสอบประสิทธิภาพตามมาตรฐานรองเท้าเซฟตี้ JIS T8101, JIS T8103 และรองเท้าเซฟตี้ประเภทผ้าใบ JSAA
| การทดสอบความทนแรงกระแทกของหัวรองเท้า (Impact Efficiency Test)
วิธีทดสอบ ยึดหัวรองเท้าเข้ากับเครื่องทดสอบแรงกระแทก และใช้อุปกรณ์กระแทกที่ทำด้วยเหล็กกล้ามวล (20 ± 0.2) กิโลกรัม ตกใส่ในแนวดิ่งตามความสูงที่ให้พลังงานกระแทกตามต้องการ
ความต้านทานแรงกระแทกหรือแรงบีบวัดจากการยุบตัวที่ทำให้มีช่องว่างระหว่างขอบหัวรองเท้าด้านบนกับพื้นรองเท้าลดลงไม่เกินค่าที่กำหนดไว้
| การทดสอบความทนแรงกดทับของหัวรองเท้า (Compression Efficiency Test)
วิธีทดสอบ วางชิ้นทดสอบไว้บนฐานจับเข้ากับเครื่องทดสอบแรงกดและควบคุมอัตราเร็วที่ (5 ± 2) มิลลิเมตรต่อนาที
| การทดสอบความติดแน่นระหว่างพื้นรองเท้ากับหนังส่วนบน (Separation Efficiency Test)
วิธีทดสอบ โดยยึดชิ้นทดสอบเข้ากับเครื่องทดสอบแรงดึงด้วยอัตราเร็ว (100 ± 20) มิลลิเมตรต่อนาที และบันทึกค่าแรงดึงตลอดการดึงชิ้นทดสอบจนกระทั่งพื้นรองเท้าและหนังส่วนบนแยกออกจากกัน ค่าแรงดึงการทดสอบต่อความกว้างชิ้นทดสอบเป็นนิวตันต่อมิลลิเมตร
| การทดสอบการดูดซับแรงกระแทกของพื้นรองเท้า (Shock Absorbing Efficiency Test)
วิธีทดสอบ วางชิ้นทดสอบบนแผ่นเหล็กกล้าที่มีความหนา (10 ± 1) มิลลิเมตร เข้ากับเครื่องทดสอบแรงกดและค่อยๆ ออกแรงกดด้วยอัตราเร็ว (10 ± 3) มิลลิเมตรต่อนาที
| การทดสอบความต้านทานการลื่นของพื้นรองเท้า (Anti Slip Efficiency Test)
วิธีทดสอบ โดยวางชิ้นทดสอบบนพื้นสเตนเลสที่ราดด้วยสารกลีเซอรีน เพื่อวัดค่าสัมประสิทธิ์แรงเสียดทานแบบไดนามิกให้กับพื้นรองเท้าเซฟตี้ตามมาตรฐาน JIS T8101 (ปรับปรุงใหม่ในปี ค.ศ. 2020)
พื้นรองเท้า Class 1 หรือ F1 มีค่าสัมประสิทธิ์ของแรงเสียดทานมากกว่า 0.20 ไม่เกิน 0.30
พื้นรองเท้า Class 2 หรือ F2 มีค่าสัมประสิทธิ์ของแรงเสียดทานเท่ากับหรือมากกว่า 0.30
| การทดสอบความต้านทานการเจาะทะลุ (Puncture Resistance Test)
วิธีทดสอบ วางชิ้นทดสอบบนแผ่นฐานของเครื่องทดสอบแรงแทงทะลุ กดตะปูเหล็กกล้าปลายตัดด้วยอัตราเร็ว (10 ± 3) มิลลิเมตรต่อนาที จนกระทั่งตะปูเหล็กกล้าแทงทะลุชิ้นทดสอบอย่างสมบูรณ์และบันทึกค่าแรงสูงสุดที่ใช้
| การทดสอบความต้านทานแรงกระแทกของตัวป้องกันหลังเท้า
วิธีทดสอบ วางชิ้นทดสอบเข้ากับเครื่องทดสอบแรงกระแทกด้วยการนำอุปกรณ์กระแทกทำด้วยเหล็กมวล 20 กิโลกรัม ที่ตกอย่างอิสระในแนวดิ่งจากความสูงที่ให้พลังงานกระแทก 100J ในการทดสอบครั้งสุดท้ายทำให้รองเท้าเกิดการเสียรูปทรงจะต้องมีขนาดความหนารวมกับดินน้ำมันทั้งหมดได้ขนาด 25 มิลลิเมตร ขึ้นไป
การทดสอบความต้านทานไฟฟ้าสถิตตามมาตรฐาน JIS T8103
วิธีทดสอบ โดยวางชิ้นทดสอบบนเคาน์เตอร์เครื่องวัดค่าความต้านทานไฟฟ้า และนำอิเล็กโทรดสัมผัสกับพื้นรองเท้าด้านในและด้านนอกของพื้นรองเท้า โดยรับน้ำหนักคงที่และใช้แรงดันไฟฟ้ากระแสตรง (100 ± 5) โวลต์ ทำการวัดภายใต้อุณหภูมิ 23 ± 2°C หรือ 0 ± 20°C และความชื้นสัมพัทธ์ที่กำหนด
ความสามารถในการป้องกันไฟฟ้าสถิตของรองเท้าตามมาตรฐานอุตสาหกรรมญี่ปุ่น JIS T8103
การกำหนดค่าความต้านทานไฟฟ้า (R) ของรองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตด้วยวิธีทดสอบที่ระบุในมาตรฐาน JIS T8103 จะทำการวัดความต้านทานเป็นเวลาทั้ง 15 วินาทีและ 1 นาที แล้วคำนวณค่าความต้านทานไฟฟ้าที่ได้ต้องเป็นไปตามค่ามาตรฐาน ดังนี้
ค่าความต้านทานของรองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิต
หน่วยไฟฟ้าโอห์ม (Ω)
| ประเภทการป้องกัน | ชนิด | ความต้านทานไฟฟ้า (R) | สัญลักษณ์ | |
| อุณหภูมิการวัด 23±2°C | อุณหภูมิการวัด 0±20 °C | |||
| รองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิต | ทั่วไป | 1.0×105≦R≦1.0×108 | 1.0×105≦R≦1.0×109 | ED |
| พิเศษ | 1.0×105≦R≦1.0×107 | 1.0×105≦R≦1.0×108 | EDX | |
| รองเท้าตัวนำ | – | R<1.0x105 | R<1.0x105 | EC |
หมายเหตุ 1
เมื่อทำการวัดความต้านทานไฟฟ้าที่อุณหภูมิ 23 ± 2°C และความชื้นสัมพัทธ์ที่ใช้วัดสำหรับแต่ละประเภทมีสภาพแวดล้อมมีดังนี้
สภาพแวดล้อมหมวดที่ 1 ความชื้นสัมพัทธ์ (12±3)% (สัญลักษณ์ C1)
สภาพแวดล้อมหมวดที่ 2 ความชื้นสัมพัทธ์ (25±3)% (สัญลักษณ์ C2)
สภาพแวดล้อมหมวดที่ 3 ความชื้นสัมพัทธ์ (50±5)% (สัญลักษณ์ C3)
ทั้งนี้ การทดสอบที่อุณหภูมิ 0±20°C ยังไม่ได้กำหนดความชื้นสัมพัทธ์ (ไม่มีการควบแน่น)
หมายเหตุ 2
ขีดจำกัดล่างของความต้านทานของรองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิต (1.0×105Ω) คือ ข้อกำหนดในการป้องกันไฟฟ้าช็อตร่างกายมนุษย์เมื่อสัมผัสกับทางเดินที่มีกระแสไฟฟ้าแรงต่ำ (AC น้อยกว่า 300V)
หมายเหตุ 3
ขีดจำกัดบนของความต้านทานไฟฟ้าที่อุณหภูมิ 0 ± 20°C มีค่ามากกว่าขีดจำกัดที่อุณหภูมิ 23 ± 2°C เนื่องจากความต้านทานไฟฟ้าของวัสดุพื้นรองเท้าชั้นนอกโดยทั่วไปจะเพิ่มขึ้นเมื่ออุณหภูมิลดลง และยิ่งอุณหภูมิของก๊าซและไอน้ำต่ำเท่าไรก็ยิ่งจุดไฟได้ยากขึ้นเท่านั้น จึงไม่มีผลกระทบต่อประสิทธิภาพในการป้องกันการเกิดอัคคีภัยหรือการระเบิด
| รองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตชนิดทั่วไป
รองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตที่มีค่าความต้านทานไฟฟ้าภายใต้อุณหภูมิทั้ง 2 สภาวะที่กำหนดในตารางด้านบนของชนิดทั่วไป ซึ่งเป็นรองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตสำหรับวัตถุประสงค์ทั่วไปและนิยมใช้งานกันอย่างแพร่หลาย
| รองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตชนิดพิเศษ
รองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตที่มีค่าความต้านทานไฟฟ้าภายใต้สภาวะอุณหภูมิทั้ง 2 สภาวะที่กำหนดในตารางด้านบนของชนิดพิเศษ และทาพื้นรองเท้าด้วยก๊าซไวไฟที่จุดติดง่าย (ไฮโดรเจน อะเซทิลีน คาร์บอนไดซัลไฟด์) และทำการตรวจสอบค่าความต้านทานไฟฟ้าต้องได้ผลตามตารางข้างต้น ซึ่งเป็นรองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตสำหรับการป้องกันการติดไฟและป้องกันการระเบิด
| การจำแนกประเภทสภาพแวดล้อม
หมวดหมู่ของประเภทรองเท้าป้องกันไฟฟ้าสถิตที่ผ่านทดสอบในสภาพแวดล้อมการใช้งานที่คาดไว้ (อุณหภูมิและความชื้นสัมพัทธ์)
| จำแนกตามประสิทธิภาพในการป้องกัน JIS T8103 | วัสดุที่ใช้ผลิต | วัสดุที่ใช้ทำแผ่นรองเท้าและพื้นรองเท้า | หัวรองเท้า | สัญลักษณ์ |
| รองเท้านิรภัย | หนังแท้ ยางธรรมชาติหรือวัสดุสังเคราะห์พอลิเมอร์ | JIS T8101 | เป็นไปได้ | P |
| รองเท้าป้องกัน | หนังเทียม พลาสติก ผ้าใบ ฯลฯ | บางส่วนหรือทั้งหมด ไม่อยู่ภายใต้มาตรฐาน JIS T8101 | เป็นไปได้ | O |
| รองเท้าทำงาน | ไม่มี | W |
ชนิดของวัสดุที่ใช้ผลิต (สัญลักษณ์)
| Class I (CI)
รองเท้าทำจากหนังและวัสดุอื่น
| Class II (CII)
รองเท้าทำจากยางธรรมชาติหรือวัสดุสังเคราะห์พอลิเมอร์
ประเภทรองเท้านิรภัยแบ่งตามลักษณะการใช้งาน (สัญลักษณ์)
| งานหนักพิเศษ (U)
รองเท้านิรภัยสามารถป้องกันนิ้วเท้าจากแรงกระแทก 200J และทนต่อแรงบีบอัด 15kN
| รองเท้านิรภัยสำหรับงานหนัก (H)
รองเท้านิรภัยสามารถป้องกันนิ้วเท้าจากแรงกระแทก 100J และทนต่อแรงบีบอัด 15kN
| รองเท้านิรภัยสำหรับงานทั่วไป (S)
รองเท้านิรภัยสามารถป้องกันนิ้วเท้าจากแรงกระแทก 70J และทนต่อแรงบีบอัด 10kN
| รองเท้านิรภัยสำหรับงานเบา (L)
รองเท้านิรภัยสามารถป้องกันนิ้วเท้าจากแรงกระแทก 30J และทนต่อแรงบีบอัด 4.5kN
คุณสมบัติเพิ่มเติมของรองเท้านิรภัยมาตรฐานญี่ปุ่น JIS (สัญลักษณ์)
| ความต้านทานการเจาะทะลุ (P)
ทดสอบด้วยการใช้ตะปูเหล็กแทงทะลุด้วยแรงกระแทก 1,100N ขึ้นไป
| การดูดซับแรงกระแทกของส้นเท้า (E)
ส้นรองเท้าสามารถดูดซับแรงกระแทกได้ 20J
| ความต้านทานแรงกระแทกของตัวป้องกันหลังเท้า (M)
ความสามารถในการป้องกันแรงกระแทกที่หลังเท้า โดยการทดสอบครั้งสุดท้ายที่ทำให้รองเท้าเกิดการเสียรูปทรงจะต้องมีขนาดความหนาพื้นรองเท้ารวมกับดินน้ำมันทั้งหมดได้ขนาด 25 มม. ขึ้นไป
| ป้องกันการลื่น (F)
พื้นรองเท้ามีความต้านทานการลื่นไถล ซึ่งจะแบ่งออกเป็น 2 ประเภท ได้แก่
ประเภทที่ 1 พื้นรองเท้ามีค่าสัมประสิทธิ์แรงเสียดทานแบบไดนามิกเท่ากับ 0.20 และไม่เกิน 0.30 (F1)
ประเภทที่ 2 พื้นรองเท้ามีค่าสัมประสิทธิ์แรงเสียดทานแบบไดนามิกไม่ต่ำกว่า 0.30 (F2)
| กันน้ำ (W)
ความสามารถในการกันน้ำของรองเท้านิรภัยประเภท Class I (ทำจากหนัง) เท่านั้น
| ความต้านทานการตัด (C)
ความสามารถในการต้านทานแรงตัดจากเลื่อยยนต์
| ฉนวนไฟฟ้า (I)
เป็นการแสดงระดับของค่าความต้านทานฉนวนไฟฟ้าของรองเท้านิรภัย Class II (ทำจากยาง) เท่านั้น และหัวรองเท้าต้องไม่ทำจากเหล็ก ซึ่งแบ่งออกเป็น 3 ประเภท
ประเภทที่ 1 สำหรับวงจรไฟฟ้าที่มีแรงดันไฟฟ้า AC ไม่น้อยกว่า 300V และไม่เกิน 600V (I – 600)
ประเภทที่ 2 สำหรับวงจรไฟฟ้าที่มีแรงดันไฟฟ้า AC ไม่น้อยกว่า 600V และไม่เกิน 3500V (I – 3500)
ประเภทที่ 3 สำหรับวงจรไฟฟ้าที่มีแรงดันไฟฟ้า AC ไม่น้อยกว่า 3500V และไม่เกิน 7000V (I – 7000)
| รองเท้ามีฉนวนป้องกันความร้อน (HI)
แสดงถึงระดับการนำความร้อนสู่ด้านในของพื้นรองเท้านิรภัยกับอุณหภูมิสูง ซึ่งแบ่งออกเป็น 2 หมวด คือ หมวดที่ 1 สำหรับอุณหภูมิเพิ่มขึ้น 22 ℃ เป็นเวลาอย่างน้อย 20 นาที และไม่เกิน 30 นาที
(HI1) และหมวดที่ 2 สำหรับอุณหภูมิเพิ่มขึ้น 22 ℃ เป็นเวลาอย่างน้อย 30 นาที (HI2)
| รองเท้ามีฉนวนป้องกันความเย็น (CI)
แสดงถึงระดับการนำความร้อนสู่ด้านในของพื้นรองเท้านิรภัยกับอุณหภูมิต่ำ ซึ่งแบ่งออกเป็น 2 หมวด คือ หมวดที่ 1 สำหรับอุณหภูมิลดลง 10 ℃ เป็นเวลาอย่างน้อย 20 นาที และไม่เกิน 30 นาที
(CI1) และหมวดที่ 2 สำหรับอุณหภูมิลดลง 10 ℃ เป็นเวลาอย่างน้อย 30 นาที (CI2)
| ความต้านทานการสัมผัสความร้อนสูงของพื้นรองเท้าชั้นนอก (H)
พื้นรองเท้าชั้นนอกมีความทนทานต่อการสัมผัสความร้อน 300 ℃ เป็นเวลานาน 1 นาที
| ความต้านทานน้ำมันเชื้อเพลิงที่พื้นรองเท้าชั้นนอก (BO)
พื้นรองเท้าไม่เกิดการบวมและการหดตัวเมื่อสัมผัสกับน้ำมันและเชื้อเพลิง
| ความต้านทานน้ำมันเชื้อเพลิงของหลังเท้า (UO)
ฝาครอบป้องกันหลังเท้าไม่เกิดการบวมและการหดตัวเมื่อสัมผัสกับน้ำมันและเชื้อเพลิง
*คุณสมบัติเพิ่มเติมเหล่านี้จะระบุแทนด้วยสัญลักษณ์หรือตัวอักษรไว้ที่กล่องบรรจุภัณฑ์หรือด้านในรองเท้านิรภัย
ตัวอย่างที่ 1 รองเท้านิรภัยที่ระบุสัญลักษณ์หรือตัวอักษร S คือ รองเท้านิรภัยแบบหนังสำหรับงานทั่วไป
ตัวอย่างที่ 2 รองเท้านิรภัยที่ระบุสัญลักษณ์หรือตัวอักษร SP คือ รองเท้านิรภัยแบบหนังสำหรับงานทั่วไปและมีแผ่นป้องกันการเจาะทะลุ เพื่อป้องกันฝ่าเท้าเหยียบเศษวัสดุหรือของมีคม
มาตรฐาน JSAA
มาตรฐาน JSAA เป็นมาตรฐานเฉพาะสำหรับรองเท้านิรภัยประเภทผ้าใบซึ่งจะรองรับการใช้งาน 2 ประเภท คือ Class A สำหรับงานทั่วไป และ Class B สำหรับงานเบา ซึ่งมีประสิทธิภาพในการป้องกันเทียบเท่ากับรองเท้านิรภัยมาตรฐาน JIS T8101 ใน Class S และ Class L
ข้อกำหนดทางเทคนิคและระบบการรับรองของรองเท้านิรภัยประเภทผ้าใบตามมาตรฐานความปลอดภัย JSAA จะมีการติดฉลากแสดงเครื่องหมายเป็นแท็กหรือป้ายข้อมูลรับรองมาตรฐานที่กำหนดขึ้นโดยองค์กรภาคเอกชนของประเทศญี่ปุ่น
นอกจากนี้ บนกล่องบรรจุภัณฑ์แต่ละกล่องจะมีเครื่องหมายรับรองระบุไว้ด้านใดด้านหนึ่ง และรองเท้านิรภัยประเภทผ้าใบที่ผ่านการรับรอง งานทั่วไป : Class A และงานเบา : Class B ซึ่งจะระบุเครื่องหมายไว้ใต้ลิ้นของตัวรองเท้าเช่นกัน
ตัวอย่าง เครื่องหมายและฉลากบนภาชนะบรรจุรองเท้าเซฟ และ รองเท้าเซฟตี้ประเภทผ้าใบที่ผ่านการรับรองมาตรฐาน JSAA
